Όταν κάποιος ακούσει το όνομα “Χάρλεμ Γκλομπτρότερς“, το πρώτο που θα του έρθει στο μυαλό είναι κάποιοι τύποι που με θετική ενέργεια προσφέρουν μπασκετικό θέαμα με διάφορα κόλπα, τα οποία συναρπάζουν σχετικούς ή μη με το άθλημα. Λίγοι όμως γνωρίζουν τι άλλο έχουν προσφέρει κατά καιρούς αυτοί οι ωραίοι τύποι…
Η αρχή δημιουργίας των Χάρλεμ
Είναι γνωστό ότι στην Αμερική, λίγο μετά τον Α’Παγκόσμιο πόλεμο, ο ρατσισμός βρισκόταν στα ύψη. Οι Αφροαμερικάνοι και γενικά κάθε μη λευκός, αντιμετωπίζονταν από την κοινωνία ως κατώτερα όντα και κυνηγιόντουσαν με κάθε τρόπο και με την παραμικρή αφορμή.
Το 1926, μέσα σε αυτό το κλίμα, “γεννήθηκαν” οι Χάρλεμ Γκλομπτρότερς, στο Νότιο Σικάγο. Κάποιοι παλιοί συμμαθητές από το Γυμνάσιο G.Phillips του Σικάγο βρέθηκαν σε έναν φιλικό αγώνα και έφτιαξαν μια ομάδα με το όνομα “Savoy Big Five”. Το 1928 ύστερα από μια οικονομική διαφωνία, ένα μέλος της ομάδας, ο Τόμι Μπρούκινγκς αποσπάστηκε και έφτιαξε τους «Σικάγο Γκλομπτρότερς».
Οι Χάρλεμ του Έιμπ Σάπερστιν
Αργότερα εμφανίστηκε ο Έιμπ Σάπερστιν, μετανάστης από το Βόρειο Σικάγο .Όντας επιτυχημένος επιχειρηματίας και γνωστός για την αγάπη του στον αθλητισμό, έγινε ο μάνατζερ των «Γκλομπτρότερς». Ήταν το ουσιαστικό ξεκίνημα τους… Ο Σάπερστιν ανέλαβε να τους κλείνει αγώνες, κάτι που ήταν δύσκολο εκείνη την εποχή αν μια ομάδα δεν είχε μάνατζερ.
Οι «Γκλομπτρότερς» περιόδευαν παντού, παίζοντας μπάσκετ, προσφέροντας σόου αλλά με μικρές αμοιβές. Ο λευκός Σάπερστιν και οι έγχρωμοι παίκτες του, πήγαιναν σε περιοχές υψηλής επικινδυνότητας, ειδικά για τους τελευταίους που ήταν και μαύροι. Ο Φιλ Τζάκσον είχε υμνήσει την πειθαρχία τους και το πάθος τους τονίζοντας το ”πόσο προσπαθούσαν να προσαρμοστούν σε αυτές τις συνθήκες”.
Ο Φρανκ Ουάσινγκτον, παίκτης της ομάδας από το 1946 εώς 1960,είχε πέσει και αυτός θύμα ρατσισμού όταν μπαίνοντας σε ένα βενζινάδικο διψασμένος μετά από έναν αγώνα ζήτησε ένα μπουκάλι γάλα από το ψυγείο και ο ιδιοκτήτης δεν του το έδωσε επειδή ήταν μαύρος.
Όλα τα παραπάνω πείσμωσαν τους Χάρλεμ στο να προσπαθήσουν να πείσουν τον κόσμο, μέσα από τους αγώνες τους ότι το χρώμα του δέρματος δεν αποτελεί κριτήριο κατάταξης των ανθρώπων.
Ένας ιστορικός αγώνας με ρατσιστικά εμπόδια
Χάρλεμ Γκλοουμπτρότερς – Μινεάπολις Λέικερς
Έπειτα από ένα μεγάλο σερί νικών που έκαναν οι Χάρλεμ, πολύς κόσμος είχε αρχίσει να πιστεύει ότι μπορούσαν να κερδίσουν και ομάδες από το NBL (πρόδρομος του ΝΒΑ). Τότε ο Σάπερστιν αποφάσισε να βάλει ένα μεγάλο στοίχημα. Μίλησε με τον ιδιοκτήτη των, πρωταθλητών και αποκλειστικά λευκών, Μινεάπολις Λέικερς, Μαξ Γουίντερ και τον ”προκάλεσε” να γίνει ένας αγώνας μεταξύ των 2 ομάδων. Ένας αγώνας που, πέρα από το αγωνιστικό, θα αποδείκνυε στον κόσμο ότι μπορούν στο ίδιο γήπεδο να βρεθούν μαύροι και λευκοί.
Την μέρα του αγώνα μάλιστα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Χάρι Τρούμαν βρήκε την ευκαιρία να προβάλλει ένα νομοσχέδιο για την ισότητα. Αντιμετώπισε όμως αντιδράσεις από τους Δημοκρατικούς του Νότου και από τον Τύπο που χαρακτήρισε αυτόν τον αγώνα ως αναμέτρηση ”μεταξύ κλόουν και λευκών”.
Προσπαθώντας να μείνουν τα παραπάνω εκτός γηπέδου, οι δυο ομάδες σκέφτονταν μόνο την νίκη. Στην αρχή του αγώνα οι Λέικερς ήταν μπροστά στο σκορ, όμως γρήγορα οι Χάρλεμ, που αρχικά είχαν επηρεαστεί από το εχθρικό κοινό, άρχισαν την αντεπίθεση.
Στην τέταρτη περίοδο και ενώ το ματς ήταν ισόπαλο, ένα χτύπημα του αστεριού των Μινεάπολις, Τζορτζ Μάικαν στον παίκτη των Γκλομπτρότερς, Μάρκες Χέινς, παραλίγο να ρίξει ”λάδι στην φωτιά’‘ και να φανούν και εντός αγωνιστικού χώρου τα σημάδια του ρατσισμού. Και όμως…. Ο Τζορτζ Μάικαν, σήκωσε τον συναθλητή του και το θέμα έληξε.
Λίγο μετά ήρθε και η έκπληξη, καθώς οι Χάρλεμ, με ένα σουτ του Έρεμε Ρόμπινσον, κερδίζουν με 61-59 δημιουργώντας ένα τεράστιο σοκ σε όλο το γήπεδο και όχι μόνο για αγωνιστικούς λόγους αλλά και για το μήνυμα-γροθιά στο κατεστημένο της εποχής,ότι δηλαδή…
Οι “κατώτεροι” έγχρωμοι μπορούν να νικήσουν τους “ανώτερους” λευκούς !!
Η ρεβάνς και η καταξίωση στο Μάντισον Σκουέαρ Γκάρντεν
Η νίκη αυτή ήταν επίσης η αρχή της αναγνώρισης των Αφροαμερικάνων αθλητών, που μέχρι τότε αντιμετωπίζονταν σαν “σκουπίδια”. Τα πράγματα αλλάζουν. Θέλοντας να αποδείξει ότι η νίκη δεν ήταν τυχαία ο Σάπερστιν, την επόμενη χρονιά οργάνωσε ρεβάνς. Και πάλι οι Χάρλεμ ήταν νικητές με τρόπο αυτήν την φορά πιο άνετο και πλακατζίδιο (!!!). Το 1950 οι Γκλομπτρότερς δίνουν αγώνα στη Μέκκα του παγκόσμιου μπάσκετ, στο Μάντισον Σκουέαρ Γκάρντεν της Νέας Υόρκης όπου και κέρδισαν τους Σέλτικς, σημειώνοντας την 65η σερί νίκη τους.
Η Παρουσία στο Χόλιγουντ
Είχαν πάρει πια “τον αέρα” των ομάδων του NBA. Σύντομα και το Χόλιγουντ ασχολήθηκε μαζί τους, αφού συμφώνησαν με τον Σάπερστιν για την παραγωγή μιας ταινίας. Κάπου εκεί ήρθε και η επίσημη πια ονομασία τους, «Χάρλεμ Γκλομπτρότερς», λόγω της περιοχής Χάρλεμ της Νέας Υόρκης.
Αξίζει να σημειώσουμε ότι την φανέλα των Χάρλεμς έχουν φορέσει οι Ουίλτ Τσαμπερλέιν και Καρίμ Αμπντούλ Τζαμπάρ ενώ ο Νέλσον Μαντέλα ανήκε στα τιμητικά μέλη τους…
Όλα αυτά έκαναν τους Χάρλεμ Γκλομπτρότερς να μείνουν στην ιστορία… Δίδαξαν ήθος, ισότητα και καταπολέμηση του ρατσισμού μέσω του χαμόγελου, του θεάματος και απέδειξαν ότι μέσω αυτών τα πάντα μπορούν να πραγματοποιηθούν, ακόμα και αν οι κοινωνικές περιστάσεις δεν το επιτρέπουν…
Ελληνικό Ενδιαφέρον…
Ελληνικό ενδιαφέρον έχει η συμμετοχή κατά το παρελθόν στο ρόστερ των Χάρλεμ Γκλοουμπτρότερς του παίχτη του Ολυμπιακού Μπρεντ Πέτγουεϊ με το προσωνύμιο “Thunder”.
Ο “Θάντερ” Πέτγουεϊ
\nhttps://www.youtube.com/watch?v=kyyZaJag2Fc
\nhttps://www.youtube.com/watch?v=d9wO_rJrQLI
